Stare hałdy górnicze mogą wyglądać jak niegroźne pagórki w krajobrazie, ale w rzeczywistości są aktywnymi strukturami, w których zachodzą ukryte procesy chemiczne i termiczne. Mogą one prowadzić do samozapłonu, emisji toksycznych gazów i długotrwałych obciążeń ekologicznych.
Zespół ekspertów z Uniwersytetu Technicznego w Ostrawie (VŠB–TUO) wykorzystał bezprzewodową technologię IQRF®, aby stworzyć autonomiczny, niezawodny system monitoringu — bez kabli, bez wykopów i bez konieczności wchodzenia w niebezpieczny teren.
Jak działa inteligentny monitoring
Naukowcy instalują w hałdzie bezprzewodowe czujniki monitorujące kluczowe parametry bezpieczeństwa.
1. Trójwymiarowy profil termiczny
Czujniki mierzą temperaturę na powierzchni i na różnych głębokościach, tworząc model termiczny pozwalający wykryć wczesne oznaki samozagrzewania.
2. Pomiar stężeń gazów
System monitoruje m.in.:
tlenek węgla,
siarkowodór,
benzen.
Są to gazy wskazujące na niepożądane procesy wewnątrz hałdy.
3. Tlen — wskaźnik ryzyka zapłonu
Stężenie tlenu określa, jak duże jest ryzyko powstania lub rozprzestrzenienia ognia.
Dlaczego IQRF® jest kluczowe
Hałdy górnicze to środowiska ekstremalne: niestabilne podłoże, pył, wilgotność, wahania temperatur i trudny dostęp. IQRF® oferuje dwa zasadnicze atuty:
Sieć mesh o ultra-niskim zużyciu energii
Czujniki mogą pracować na jednej baterii przez wiele lat, co znacząco redukuje koszty utrzymania.
Wysoka niezawodność komunikacji
Topologia mesh gwarantuje, że dane zawsze znajdą drogę do odbiornika — nawet jeśli jedno z urządzeń ulegnie awarii lub sygnał zostanie częściowo zablokowany.
Gdzie system jest testowany
Technologia działa w dwóch czeskich lokalizacjach:
Hałda Heřmanice (region Ostrawy)
Pełny monitoring temperatur i gazów.
Hałda Krimich (okolice Pilzna)
Skupienie głównie na profilach termicznych.
Bezprzewodowe czujniki rozmieszczono na różnych głębokościach — bez kabli, bez kopania, bez ingerencji w strukturę hałdy.
Kluczowe korzyści
Wczesne wykrywanie zagrożeń
System identyfikuje anomalie znacznie wcześniej niż manualna kontrola.
Autonomiczna praca i minimalna konserwacja
Długowieczne baterie i sieć mesh ograniczają do minimum konieczne interwencje.
Wyższe bezpieczeństwo personelu
Technicy nie muszą wchodzić na niebezpieczne, niestabilne tereny.
Lepsze zarządzanie obciążeniami środowiskowymi
Ciągłe dane ułatwiają przewidywanie procesów i planowanie działań naprawczych.
Dlaczego to ważne
Stare hałdy są złożonymi i nieprzewidywalnymi strukturami. Dzięki IoT i IQRF® operatorzy mogą:
wcześniej wykrywać zagrożenia,
monitorować procesy z większą dokładnością,
zabezpieczać teren zdalnie,
minimalizować wpływ na środowisko,
chronić pracowników i lokalne społeczności.
Projekt ten pokazuje, jak czeska technologia bezprzewodowa rozwiązuje realne wyzwania przemysłowe i środowiskowe — skutecznie, bezpiecznie i bez potrzeby infrastruktury.
Dodatkowe informacje
• Technologia IQRF – www.iqrf.org
• IQRF Alliance – www.iqrfalliance.org
Uwaga: Technologia IQRF® stale się rozwija. Parametry i funkcje mogą ulegać zmianom w czasie.